Skąd biała piana w Białce? Jest komunikat i wyniki badań WIOŚ

Do zanieczyszczenia rzeki Białki (Białej) doszło w sobotę 7 lutego. Informację otrzymaliśmy od jednego z naszych czytelników. W poniedziałek 16 lutego z Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska otrzymaliśmy nowe informacje w tej sprawie.

Do zanieczyszczenia rzeki doszło w Czechowicach Południowych, w rejonie ulicy Junackiej. Na miejscu interweniowały trzy zastępy straży pożarnej, inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Katowicach, straż miejska, pracownicy czechowickiego Urzędu Miejskiego oraz Piotr Kwaśniak, przewodniczący zarządu osiedla "Południe".

Jak przekazała naszemu portalowi mł. bryg. Patrycja Pokrzywa, oficer prasowy KM PSP w Bielsku-Białej, działania strażaków polegały na zabezpieczeniu miejsca zdarzenia, a także ustaleniu i rozpoznaniu substancji chemicznych. Pobrano próbki z trzech miejsc - za progiem wodnym, przy progu wodnym oraz w odległości 100 m przed progiem wodnym. Jak podają strażacy:

• wykonano próbę udarową a także palności oraz wybuchowości - wynik negatywny,
• dokonano pomiaru odczynu próbki przy pomocy papierków wskaźnikowych - ph = 7,
• dokonano testu na obecność substancji ropopochodnych - wynik negatywny,
• wykonano szybki białkowy test sterylności - brak reakcji,
• dokonano próby zidentyfikowania obecności substancji przy pomocy spektrometru Tactic ID - brak, dopasowania spektrum, substancji nie zidentyfikowano.

Pracujący na miejscu strażacy wykonali również zastawkę z rękawów sorpcyjnych. O zaistniałym zdarzeniu poinformowano Powiatowe Centrum Zarządzania Kryzysowego, firmę Aqua oraz Wody Polskie. Sprawa jest monitorowana.

W poniedziałek 16 lutego nowe informacje w sprawie zanieczyszczenia nasz portal otrzymał od Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Katowicach. Poniżej pełna treść komunikatu.

7 lutego 2026 r., bezpośrednio po otrzymaniu zgłoszenia, inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Katowicach udali się na miejsce. Na odcinku około 150-200 metrów powierzchnia wody była pokryta białą pianą.

Na miejscu pracowali również strażacy Państwowej Straży Pożarnej z Bielska-Białej oraz Straż Miejska w Czechowicach-Dziedzicach. Strażacy wykonali wstępne pomiary wody i rozłożyli rękawy sorpcyjne, aby ograniczyć przemieszczanie się piany. Straż Miejska zabezpieczała teren i przekazała informacje o zgłoszeniu.

Inspektorzy pobrali próbki wody:

• w miejscu, gdzie piana była najbardziej widoczna,
• z wylotu instalacji odprowadzającej oczyszczone ścieki oraz wody deszczowe z terenu elektrociepłowni do rzeki.

Sprawdzono także odcinki rzeki powyżej i poniżej miejsca zdarzenia, aby ustalić zasięg zjawiska.

Badania laboratoryjne wykazały:

• podwyższone stężenie chlorków,
• niewielkie ilości niejonowych substancji powierzchniowo czynnych.

Nie stwierdzono obecności substancji ropopochodnych ani innych wskaźników świadczących o awaryjnym zrzucie przemysłowym. W badanych próbach pH wody było właściwe, poziomy pozostałych zbadanych parametrów mieściły się poniżej oznaczalności metody laboratoryjnej.

Występowanie wyższych stężeń chlorków w rzece może być związane z warunkami atmosferycznymi jakie poprzedzały zdarzenie, roztapianiem się zanieczyszczonej pokrywy śnieżnej oraz opadami deszczu. To z kolei spowodowało spłukiwanie soli drogowej i jej przedostawanie się kanałami kanalizacji deszczowej do rzeki Białej.

Niewielkie ilości substancji powierzchniowo czynnych mogą powodować powstawanie piany w miejscach, gdzie woda silnie się napowietrza - na jazach i kaskadach. Obserwowany przebieg zjawiska odpowiada takiemu mechanizmowi.

Badania nie wykazały, aby przyczyną zapienienia była jedna, konkretna substancja. Nie potwierdzono awarii żadnej instalacji ani jednego miejsca, z którego nastąpił zrzut zanieczyszczeń do rzeki, a zapienienie w mniejszej skali również występowało powyżej wylotu z elektrociepłowni.

Zapienienie rzeki w tej skali nie było odnotowywane w ostatnich latach, jednak dane monitoringu prowadzone przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska pokazują, że w okresie zimowym podwyższone stężenia chlorków w rzekach pojawiają się regularnie i są związane ze spływem soli drogowej. 9 lutego 2026 r. inspektorzy ponownie sprawdzili ten odcinek rzeki. Piany już nie stwierdzono.

Śląski Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska