Bezpłatne badania przesiewowe w kierunku raka jamy ustnej

Rak jamy ustnej to jeden z dziesięciu najczęściej występujących nowotworów złośliwych na świecie. W Polsce odpowiada za około 2,5% wszystkich przypadków nowotworów. W grupie ryzyka są osoby po 40. roku życia, które często rzadziej odwiedzają dentystę, zwłaszcza jeśli nie posiadają już naturalnego uzębienia. Innymi głównymi czynnikami podwyższającymi ryzyko zachorowania są: nałogowe spożywanie wyrobów z nikotyną oraz alkoholu, obciążenie genetyczne, a także zarażenie wirusem brodawczaka ludzkiego HPV.

Wykrycie zmian nowotworowych w początkowym stadium znacząco zwiększa szanse na skuteczne leczenie - pięcioletnie przeżycie sięga nawet 80%, gdy choroba zostanie zdiagnozowana we wczesnym stadium. Niestety, ponad połowa pacjentów trafia do specjalistów zbyt późno, co znacząco pogarsza rokowania.

Badanie przesiewowe jest szybkie (trwa, łącznie z wywiadem, około 15 minut), nieinwazyjne i bezbolesne - polega na dokładnych oględzinach zewnątrz oraz wewnątrzustnych. Oglądane i badane są między innymi węzły chłonne oraz śluzówka wyścielająca jamę ustną. Do badania wykorzystuje się również okulary Goccles, dzięki którym można zauważyć zmianę niewidoczną gołym okiem.

Co może zaniepokoić lekarza podczas badania? Białe lub czerwone plamki wyraźnie odgraniczone od otaczającej tkanki, afty, które nie goją się przez ponad 2 tygodnie, guzki, narośla, zgrubienia, które nie znikają, niegojące się owrzodzenia, drętwienie, trudności z przełykaniem czy mówieniem. W przypadku zauważenia niepokojących objawów pacjent skierowany jest do dalszej obserwacji lub do dalszej diagnostyki.