Wiadomości
- 1 września 2025
- 7 września 2025
- wyświetleń: 8485
Pierwsze dni II wojny światowej w Czechowicach, Dziedzicach i Zabrzegu
1 września to rocznica wybuchu II wojny światowej, najtragiczniejszego konfliktu zbrojnego w dziejach ludzkości. Jak wyglądały jej pierwsze dni między innymi w Dziedzicach i Zabrzegu? Opowiada o tym Dawid Mikołajczyk, autor facebookowego profilu "Nad Wisłą i Białą 1939-1945.
Poniższy tekst autorstwa Dawida Mikołajczyka pochodzi z facebookowego profilu "Nad Wisłą i Białą 1939-1945. Zachęcamy do polubienia go - autor przedstawia na nim wydarzenia z września 1939 roku w naszym regionie dzień po dniu.
A więc wojna!!!
Wieść o wybuchu wojny nadeszła w zabudowaniach fabrycznych w Dziedzicach około godziny 5.15. Wtedy to syreny zakładowe zostały uruchomione. Kilka minut później, według relacji Pana Kóski z Bestwinki (zapisanej w swoim pamiętniku) od zachodu nadleciały dwa niemieckie samoloty zwiadowcze. Polska obrona przeciwlotnicza milczała jeszcze. Około godziny 7:00 radio nadało komunikat o wybuchu wojny.
Miała to być inna wojna niż dotychczas, a dotrzeć miała szybciej niż wszyscy się spodziewali.
Oddziały w Czechowicach, Dziedzicach i okolicy postawiono w stan pogotowia bojowego około 5:50. Wydano żołd wojenny, rozdano pełne jednostki ognia dla żołnierzy.
W godzinach wczesnoporannych 2. bateria I/21 PAL dotarła w okolice stawu Opiekun, odprzodkowała swoje działa i przygotowała się do prowadzenia ognia. Około godziny 10:00 od zachodu nadleciały niemieckie bombowce. Jeden z nich został zaatakowany przez 3 polskie myśliwce (relacja dra. Rudolfa Lubisha). Kilka niemieckich samolotów miało zaatakować 2 baterie I/21 PAL w Kaniowie, jednak brak na ten temat dowodów (relacja zapisana przez dra. W. Mosia w publikacji "W Garnizonie Bielsko-Biała").
Wciąż prowadzono prace fortyfikacyjne na zachodnim brzegu Białej. Prace wstrzymano po południu dnia 1.09, kiedy dotarły informacje o pojawieniu się oddziałów zmotoryzowanych niemieckich pod Zabrzegiem. W godzinach popołudniowych do Dziedzic dotarły ciężarówki z pewnym ładunkiem. Tutaj zacytuje dra. Rudolfa Lubisha z jego dziennika: "Otrzymaliśmy nowe karabiny do walki z czołgami nieprzyjaciela (rusznice przeciwpancerne)". Relacja ta świadczy o wydaniu kompani ON Dziedzice karabinów ppanc wz. 35 zwanych potocznie UR-ami.
W połowie dnia 1.09 obserwatorzy artylerii I/21 PAL zaobserwowali ruch na trasie Międzyrzecze Górne - Zabrzeg. 2. bateria po odparciu nalotu przemieściła się w pobliże dworca kolejowego Dziedzice. 2. i 3. bateria I/21 PAL otworzyła ogień do ruchu na wskazanej szosie. Brak jednak wzmianek o efektach ostrzału.
W tym samym czasie od strony Zabrzega miały poruszać się po drodze na Dziedzice dwa niemieckie czołgi, wsparte piechotą (z księgi cmentarnej cmentarza w Zabrzegu). Polscy saperzy pod Ochodzą przygotowali zawał na drodze i zatrzymali pojazdy wroga. Polska piechota odparła ogniem swojej broni natarcie piechoty. Wsparcie udzielić miała 1. bateria I/21 PAL.
Widząc potencjalne zagrożenie, saperzy i piechota z 6. kompanii kpt. Freislera przystąpiła do niszczenia dziedzickiej rafinerii nafty.
Dzień 1 września 1939 był dniem pierwszego kontaktu bojowego z wrogiem, jednak żołnierz Polski, cofnięty na główną pozycję obronną pod Dziedzicami, nie dał się pokonać, wytrzymał napór i utrzymał pozycję obronną.
Wieść o wybuchu wojny nadeszła w zabudowaniach fabrycznych w Dziedzicach około godziny 5.15. Wtedy to syreny zakładowe zostały uruchomione. Kilka minut później, według relacji Pana Kóski z Bestwinki (zapisanej w swoim pamiętniku) od zachodu nadleciały dwa niemieckie samoloty zwiadowcze. Polska obrona przeciwlotnicza milczała jeszcze. Około godziny 7:00 radio nadało komunikat o wybuchu wojny.
Miała to być inna wojna niż dotychczas, a dotrzeć miała szybciej niż wszyscy się spodziewali.
Oddziały w Czechowicach, Dziedzicach i okolicy postawiono w stan pogotowia bojowego około 5:50. Wydano żołd wojenny, rozdano pełne jednostki ognia dla żołnierzy.
W godzinach wczesnoporannych 2. bateria I/21 PAL dotarła w okolice stawu Opiekun, odprzodkowała swoje działa i przygotowała się do prowadzenia ognia. Około godziny 10:00 od zachodu nadleciały niemieckie bombowce. Jeden z nich został zaatakowany przez 3 polskie myśliwce (relacja dra. Rudolfa Lubisha). Kilka niemieckich samolotów miało zaatakować 2 baterie I/21 PAL w Kaniowie, jednak brak na ten temat dowodów (relacja zapisana przez dra. W. Mosia w publikacji "W Garnizonie Bielsko-Biała").
Wciąż prowadzono prace fortyfikacyjne na zachodnim brzegu Białej. Prace wstrzymano po południu dnia 1.09, kiedy dotarły informacje o pojawieniu się oddziałów zmotoryzowanych niemieckich pod Zabrzegiem. W godzinach popołudniowych do Dziedzic dotarły ciężarówki z pewnym ładunkiem. Tutaj zacytuje dra. Rudolfa Lubisha z jego dziennika: "Otrzymaliśmy nowe karabiny do walki z czołgami nieprzyjaciela (rusznice przeciwpancerne)". Relacja ta świadczy o wydaniu kompani ON Dziedzice karabinów ppanc wz. 35 zwanych potocznie UR-ami.
W połowie dnia 1.09 obserwatorzy artylerii I/21 PAL zaobserwowali ruch na trasie Międzyrzecze Górne - Zabrzeg. 2. bateria po odparciu nalotu przemieściła się w pobliże dworca kolejowego Dziedzice. 2. i 3. bateria I/21 PAL otworzyła ogień do ruchu na wskazanej szosie. Brak jednak wzmianek o efektach ostrzału.
W tym samym czasie od strony Zabrzega miały poruszać się po drodze na Dziedzice dwa niemieckie czołgi, wsparte piechotą (z księgi cmentarnej cmentarza w Zabrzegu). Polscy saperzy pod Ochodzą przygotowali zawał na drodze i zatrzymali pojazdy wroga. Polska piechota odparła ogniem swojej broni natarcie piechoty. Wsparcie udzielić miała 1. bateria I/21 PAL.
Widząc potencjalne zagrożenie, saperzy i piechota z 6. kompanii kpt. Freislera przystąpiła do niszczenia dziedzickiej rafinerii nafty.
Dzień 1 września 1939 był dniem pierwszego kontaktu bojowego z wrogiem, jednak żołnierz Polski, cofnięty na główną pozycję obronną pod Dziedzicami, nie dał się pokonać, wytrzymał napór i utrzymał pozycję obronną.
Loading...
Historyczne ciekawostki
Odkurzamy stare zdjęcia i niezwykłe historie mieszkańców Czechowic-Dziedzic oraz okolicznych miejscowości sprzed lat. Jeśli chcesz otrzymywać powiadomienia o nowych artykułach z tematu "Historyczne ciekawostki" podaj
#2016challenge: centrum Czechowic-Dziedzic na nagraniu z 2016 roku
[WIDEO, FOTO] To małe cudo na kółkach. Czechowiczanin stworzył miniaturkę rajdówki
Gorący temat[Historyczne ciekawostki] Eugeniusz Wójcikiewicz in memoriam
Gorący temat[FOTO] To prawdziwe unikaty. Do Izby Regionalnej trafiła kolejna "magiczna skrzyneczka"
[Historyczne ciekawostki] Już nigdy nie będzie takich zapałek. Reportaż z 2020 roku
Gorący tematInżynier i żołnierz. Dziedziczanin, który zginął w obozie Auschwitz
Komentarze
Zgodnie z Rozporządzeniem Ogólnym o Ochronie Danych Osobowych (RODO) na portalu czecho.pl zaktualizowana została Polityka Prywatności. Zachęcamy do zapoznania się z dokumentem.